CBL.11 - Dấu Hiệu Của Giác Ngộ
Vì thế, để có thể thể nhập “Đạo trí tuệ”, Phật dạy người tu hành phải cần cầu Thiện tri thức!

Các bạn!
Hôm nay, mình trả lời các câu hỏi của bạn Nguyễn Trung Hiếu! Bạn Nguyễn Trung Hiếu đã gửi về chuyên mục hai bài viết với những nội dung như sau:
“Xin chào Thầy Lý Tứ!
Do khả năng viết của con không được tốt, nên những gì con trình bày dưới đây có gì lủng củng, mong Thầy hoan hỉ cho qua!
Khoảng cuối năm 2019, tình cờ lên mạng con đọc được vài bài viết của Thầy, con thấy nó hay hay giống như chứa đựng cái gì đó mình đang đi tìm bao lâu nay. Sau này con
có mua thêm sách của Thầy, con thấy những kiến thức Phật Giáo mà trước đây con biết đã không đưa con đến sự giác ngộ. Bởi vì tự con cảm nhận được: Tham, sân, si, phiền
não v.v... vẫn còn chất chứa đầy trong tâm mình.
Con đã đọc rất nhiều bài viết của Thầy, hầu như những lúc rảnh là con đọc sách và bài viết của Thầy. Để có thể đón nhận những kiến thức mới từ Thầy, con đã làm một cuộc cải tổ kiến thức Phật giáo của mình, con đã bỏ đi rất nhiều kiến thức Phật giáo trước đây. Con bắt đầu ứng dụng các kiến thức từ Thầy vào đời sống của mình và tự cảm nhận: Tham, sân, si, phiền não, kiết sử, lậu... giảm đi rất nhiều!
Tuy nhiên, con biết kiến thức Phật pháp của con vẫn còn nhiều hạn chế. Khoảng mấy tháng gần đây, từ đầu năm 2022, tự nhiên (một cách vô tình, không biết từ khi nào) con thấy tâm mình rỗng rang, an lạc, thanh tịnh... cảm giác an nhiên tự tại kỳ lạ quá, nó thường hằng trong mình, không mất đi cho dù con có làm việc hay nghĩ suy gì đi nữa thì tâm con cũng vậy!
Những chuyện không thuận như ý mình, nếu như trước đây, thỉnh thoảng con sẽ nóng giận. Nhưng bây giờ con không thấy cơn nóng giận xuất hiện nữa. Con không biết trạng thái tâm như vậy là gì xin Thầy cho con hỏi vài câu:
1) Trạng thái tâm như con vừa kể có phải là biểu hiện của sự giác ngộ không?
2) Một người không phải là HĐ Lý Gia, không được Thầy khai thị, chỉ đọc các bài viết của Thầy trên mạng và đọc sách của Thầy, tự ứng dụng thực hành tu tập có đưa
đến: GIÁC NGỘ - GIẢI THOÁT – TRÍ TUỆ không? Xin Thầy giải thích vì sao?
3) Tự mình có thể kiểm chứng đã giác ngộ hay chưa được không? Xin Thầy chỉ cho phương pháp?
Xin cảm ơn Thầy rất nhiều.
28/04/2022 15:53:44
Nguyễn Trung Hiếu
*****
Nguyễn Trung Hiếu thân mến!
Đọc bài viết của Hiếu, mình rất vui! Vui vì những cuốn sách của mình đã mang lại lợi ích cho Hiếu và nhiều người! Có thể nói, đây là phần thưởng có ý nghĩa nhất đối với những đứa con tinh thần của mình!
Về các câu hỏi của Hiếu, mình xin được trả lời từng câu một:
Hỏi: 1) Trạng thái tâm như con vừa kể có phải là biểu hiện của sự giác ngộ không?
Trả lời:
Trạng thái như bạn vừa nêu trong bài viết, chính là một trong các dấu hiệu của người sơ ngộ!
Tuy nhiên, để kiểm chứng một cách chắc chắn rằng ta đã thật sự sơ ngộ hay chưa! Bạn có thể tự theo dõi bản thân trong một thời gian, xem ba điều sau có còn hiện hữu trong tâm thức của mình hay không?
- Một là, đối với thân kiến (các kiến chấp về thân của bạn) đã được tịch diệt hay chưa!
- Hai là, đối với giới cấm thủ kiến (các kiến chấp về giới) bạn đã xả bỏ hoàn toàn hay còn vướng bận trong lòng!
- Ba là, bạn có còn nghi ngờ bản thân về các thành quả mình đã đạt được là đúng hay sai mục tiêu của giáo pháp? Có còn nghi giáo pháp mình đã tiếp nhận hay không? Có còn nghi người viết hay giảng nói giáo pháp mà bạn đang tiếp nhận?
Nếu, ba điều trên (thân kiến, giới cấm thủ kiến và nghi) hoàn toàn không còn sanh khởi trong tâm thức của bạn thì, đấy là dấu hiệu của người thật sự sơ ngộ! Bằng ngược lại, nếu những điều ấy chưa hoàn toàn dứt hẳn trong tâm thức, bạn cần tiếp tục tinh tấn để tự hoàn thiện tâm thức của mình nhằm tương ưng với các tiêu chí giác ngộ trong Phật đạo!
Hỏi: 2) Một người không phải là HĐ Lý Gia, không được Thầy khai thị chỉ đọc các bài viết của Thầy trên mạng và đọc sách của Thầy tự ứng dụng thực hành tu tập có đưa đến: GIÁC NGỘ - GIẢI THOÁT – TRÍ TUỆ không? Xin Thầy giải thích vì sao?
Trả lời:
Khai thị có hai cách, đó là: Khai thị trực tiếp và khai thị gián tiếp!
- Khai thị trực tiếp là: Người tu hành được Thiện tri thức trực tiếp khai thị trong một đương cơ cụ thể, và ngay đương trường ấy, người được khai thị trực nhận ra điều gì đó từ bản tâm của mình tương ưng với một cảnh giới nào đó của giáo pháp! Điều này, mình vẫn thường áp dụng với HĐ Lý Gia nếu nhận thấy cơ duyên đã đến!
- Khai thị gián tiếp là: Người tu hành trong lúc đọc tụng giáo pháp, chợt nhận ra ý nghĩa từ đoạn kinh, bài pháp đã đọc có năng lực giúp tâm thức rụng rơi các thứ chướng đạo, khai mở thiện đạo! Từ đó, khổ, phiền não, kiết sử, lậu hoặc v.v... rụng rơi dần! Thanh tịnh, an vui như pháp tự xuất hiện!
Theo mình biết, rất nhiều độc giả trong lúc đọc các cuốn sách của mình đã tự thành tựu những điều như thế! Và sau đó, phần lớn những vị ấy đã “bằng mọi cách” trở thành HĐ Lý Gia để xin được tiếp tục học tập!
- Một người không phải là HĐ Lý Gia, không được mình trực tiếp khai thị, chỉ tự đọc sách và ứng dụng. Về mặt lí thuyết, vị ấy nếu hội đủ công đức, cũng có thể thành tựu ba mục tiêu của Phật đạo là Giác ngộ - Giải thoát - Trí tuệ!
Tuy nhiên, nếu điều này có xảy ra ở hiện tại, đây được coi là “kì sự hi hữu” trong đời! Theo những gì Phật sử ghi lại, những trường hợp như vậy rất rất rất chi là hiếm (Phật gọi là bậc kì lân trong loài người)! Gần đây nhất, Lục Tổ Huệ Năng nhân nghe một đoạn trong kinh Kim Cang, cũng có “chút sơ ngộ” (nhận ra tâm thức này bổn lai vô nhất vật, tức trong sâu thẳm chẳng có tâm hay pháp gì)!
Dù sơ ngộ là như vậy, tuy nhiên sau đó, Huệ Năng cũng phải tìm đến Ngũ Tổ xin được học tập để có những bước giác ngộ sâu hơn!
Vì sao phải như vậy?
Vì rằng, các cảnh giới thuộc tâm thức... nếu là bậc thắng căn, có thể tự giác ngộ nhân đọc một bài kinh, nghe một câu pháp! Nhưng, những cảnh giới thâm u thuộc về trí tuệ như các pháp lành, các Tam muội môn, các giải thoát môn, các môn học của Nhất thiết trí, Bát nhã trí v.v... thì, tự thân rất khó lãnh hội hết các ý nghĩa thâm u trong đó!
Vì thế, để có thể thể nhập “Đạo trí tuệ”, Phật dạy người tu hành phải cần cầu Thiện tri thức! Đây là lí do vì sao tiền thân Bồ tát Thích Ca phải cầu học đại thừa pháp nơi Tiên nhân ngũ thông, Tát Đà Ba Luân phải cầu học Bát Nhã Trí ở Đại Sư Đàm Vô Kiệt, Thiện Tài Đồng Tử phải cầu học Nhất thiết trí nơi 55 nhà Thiện tri thức v.v...
Tóm lại, sơ ngộ là một chuyện! Viên mãn tất cả các cảnh giới của giác ngộ lại là một chuyện! Cho nên, nếu xét rằng bản thân đủ công đức, đủ trí tuệ, đủ năng lực lãnh hội mọi giá trị của giáo pháp v.v... thì, không cần cầu nơi nào khác! Bằng ngược lại, câu tục ngữ “không Thầy đố mày làm nên” là câu nói giúp ta suy ngẫm để có những quyết định hợp lí trên con đường học tập!
Hỏi: 3) Tự mình có thể kiểm chứng đã giác ngộ hay chưa được không? xin Thầy chỉ cho phương pháp? Xin cảm ơn Thầy rất nhiều!
Trả lời:
Đã trả lời trong câu hỏi số một!
Hy vọng, những giải đáp vừa rồi, có thể giúp Nguyễn Trung Hiếu và bạn đọc giải tỏa một số thắc mắc của bản thân!
Chúc bạn an vui, tinh tấn và có những thành tựu chắc thật! Chúc bạn đọc thành ở đời, đạt ở đạo!
Rất mong, nhận được những câu hỏi lí thú và bổ ích từ các bạn!
04/05/2022
LÝ TỨ